Spelregels

Wat valt er te kiezen?
In Nederland worden er verkiezingen gehouden voor de Tweede Kamer, de Provinciale Staten en de gemeenteraad (in Amsterdam en Rotterdam ook voor stadsdeelraden en deelgemeenteraden). Daarnaast kiezen we ook nog de Nederlandse vertegenwoordigers in het Europees Parlement en vertegenwoordigers in de waterschappen. Het kabinet (ministers en staatssecretarissen) wordt niet gekozen. Na de Tweede Kamerverkiezingen wordt wel geprobeerd een kabinet te vormen dat kan rekenen op de steun van een meerderheid in de Tweede Kamer. Zie kabinetsformatie .

Tweede Kamer
De Tweede Kamerverkiezingen worden doorgaans één keer per vier jaar gehouden. Alleen na een kabinetscrisis, als het kabinet is gevallen, vinden de Tweede Kamerverkiezingen eerder plaats. We spreken dan van vervroegde verkiezingen. In juli 2006 viel het kabinet-Balkenende III, waardoor de verkiezingen die in mei 2007 zouden plaatsvinden werden vervroegd naar november 2006.

Provinciale Staten en gemeenteraad
Burgers stemmen om de vier jaar voor de Provinciale Staten in hun provincie. Ook de verkiezingen voor de gemeenteraad vinden één keer in de vier jaar plaats.

Eerste Kamer
De Eerste Kamer wordt niet rechtstreeks gekozen. De burgers kiezen de leden van de Provinciale Staten in hun provincie. Alle Statenleden samen kiezen vervolgens de leden van de Eerste Kamer. Dit noemen we getrapte of indirecte verkiezingen.

Europees Parlement
De verkiezingen voor het Europees Parlement worden één keer per vijf jaar gehouden, en wel in alle lidstaten van de Europese Unie (EU).

Waterschappen
De waterschappen houden om de vier jaar verkiezingen.

Meer informatie

Dit dossier wordt onderhouden door Harm Ramkema. Heeft u een opmerking of een vraag over de informatie in dit dossier, stuur dan een e-mail naar h.ramkema@publiek-politiek.nl of bel (020) 521 76 64.